Wandelen Zuiderzeepad etappe 19: Den Oever – Zurich

Wandelen over de afsluitdijk van Den Oever naar Zurich. Of andersom. Voor de ervaring onderweg maakt de richting niet uit; het water is links en het water is rechts. Wat bezielt een mens om 32 kilometer rechtuit over een dijk te gaan lopen? Tja. Omdat het kan. Omdat het dit enige mogelijkheid is als je zoiets wilt doen. Omdat je bij andere wandelingen snel verdwaalt. Omdat je je nieuwe vriend of vriendin wilt verrassen (en dat gaat vast lukken zo). Of gewoon omdat het een onderdeel van het Zuiderzeepad is.

Let op: tot 1 april 2022 is het fiets/wandelpad over de Afsluitdijk afgesloten in verband met een herstructurering. Dus als je toch al twijfelde, is dit meteen de ultieme smoes. In die periode kun je met de pendelbus over de Afsluitdijk en gewoon naar buiten kijken. Het geeft niet de ultieme Afsluitdijkervaring, maar vooruit.

Locatie/bereikbaarheid

Zowel bij Zurich als bij Den Oever is een busstation waar je ook de auto kunt parkeren. Beide kanten zijn dus eenvoudig met het ov te bereiken en je kunt ook met de bus weer terug naar je sstartpunt. Let wel op, het is een uurdienst dus je moet het een beetje uitmikken anders wordt het lang wachten.

Geschikt voor

Sommige mensen zullen zeggen: voor wandelaars die al het andere al hebben gedaan. Bovendien is het met 32 kilometer bepaald geen korte tippel, hoewel je het eventueel zou kunnen splitsen in twee delen; de bus stopt ook op de Afsluitdijk op een paar plaatsen. Het is echter niet voor niets dat je hier weinig wandelaars maar meer fietsers en nog meer auto’s en vrachtauto’s ziet.

Oordeel

Dit is nu echt zo’n wandeling waarvan je aan het eind (of misschien al aan het begin) kunt denken: Waarom heb ik dit gedaan? Waarom? Maar het kan ok dat je aan het eind denkt: zo’n wandeling had ik nog nooit eerder gedaan, dodelijk saai en en toch eigenlijk ook best interessant tegelijkertijd. Het rapportcijfer zit dus in de range van 1 tot een 8.

Wat ga je doen?

Vanaf Den Oever naar Zurich bedraagt de wandeling 32 kilometer waarvan 30 kilometer over de Afsluitdijk, vrijwel geheel rechtuit. Vanaf het bussstation loop je een paar honderd meter naar Den Oever, vervolgens rechtsaf de havenweg op en voor de komende vele kilometers je neus achterna.

Al binnen een kilometer, na het passeren van de haven van Den Oever, loop je op de Afsluitdijk en kun je kiezen om de tocht over het fietspad te lopen of door het gras op de kruin van de dijk. Het fietspad is asfalt en af en toe passeren vanzelfsprekend fietsers. Het pad is gelukkig behoorlijk breed dus veel last heb je hier niet van elkaar. De liefhebbers van lopen door gras zullen kiezen voor de kruin van de dijk. Hou er wel rekening mee dat bovenop de wind nog wat harder waait dan het fietspad, dat door de hogere dijk toch nog wat beschutting heeft.

Na een kilometer of 7 kom je bij het Monument, de plek waar in 1932 de Afsluitdijk is gesloten. Je passeert dan meteen het beeld van Lely en nog een informatiebord met wat aardige weetjes van de Afsluitdijk. Via een loopbrug kun je naar de andere kant waar een klein restaurant en een uitkijktoren is te bezoeken. Aan de spullen die ze hier verkopen is al te zien dat dit ook een stopplaats voor massa’s buitenlandse toeristen is. Het is zeker de moeite waard, je komt op deze manier aan de IJsselmeerkant van de dijk en hebt een mooi uitzicht. Na dit punt volgt een kilometer of 10 niets, behalve water links en water rechts.

Bij het voormalige werkeiland Breezanddijk dat midden in de toenmalige Zuiderzee is aangelegd, waarna de dijk richting Noord-Holland en Friesland groeide, is een tankstation met een klein hapje en drankje te vinden. En curieus genoeg ook een camping.

Er volgt wederom een kilometer of 10 niets. Tenminste, als je de lichte knik die hier in de Afsluitdijk niet als spectaculair hoogtepunt van de tocht beschouwd. Na die 10 kilometer leegte volgt een tweede sluizencomplex: Kornwerderzand. Zowaar zijn hier nog een paar dingen te doen voor het geval je daar zin in hebt. Tijdens de bouw van de Afsluitdijk zijn hier namelijk kazematten aangelegd en in 1940 is hier zowaar vijf dagen standgehouden tegen de oprukkende Duitse troepen. Toen was ook hier de oorlog voorbij. Daarnaast staat hier sinds 2018 een nieuw bijzonder ogend gebouw; het Afsluitdijk Wadden Center. Hier is een interactieve expositie over het IJsselmeer, de Waddenzee, zout- en zoetwater, zeespiegelstijging en meer over het klimaat te vinden. En o ja, natuurlijk ook meer info over de Afsluitdijk en de vernieuwing ervan. Er is hier ook een restaurant te vinden, dat echter niet altijd open is.

Vanaf Kornwerderzand loop je de laatste vijf kilometer aan de IJsselmeer zijde over de weg richting Zurich. Let wel een beetje op, want het lijkt een breed uitgevallen fietspad maar auto’s en bestelbusjes scheuren met flinke snelheid langs je heen. Waar de haast vandaan komt is een raadsel, maar het ziekenhuis is een akelig eind hier vandaan dus het is maar beter op de been te blijven. Aan het eind van de weg nog even linksaf slaan op de Houwdijk en na de onderdoorgang van de A7 sta je op de buitengewoon charmante carpoolplaats van Zurich. Ook hier is nog een restaurant te vinden, maar vooral ook: de bus terug naar Den Oever.

Absoluut doen – Aanraders – Ook leuk

Maak in ieder geval even een stop bij het monument. Het restaurantje daar is alleraardigst met allerlei oude informatie over de vroegere Zuiderzee en de afsluiting aan de wanden. Bovendien zit je niet zover boven het water en heb je daardoor een leuk uitzicht over het IJsselmeer. Als het niet mistig is of regent natuurlijk. Er is ook een uitkijktoren en de niet te vermijden toerist shop met spullen die een doorsnee Nederlander niet in zijn rugzak zal willen stoppen.

Laat maar zitten

Er is hier niet zoveel om te laten zitten omdat je nu eenmaal op de dijk moet blijven. Er zullen genoeg wandelaars zijn die vooraf al denken; de Afsluitdijk? Dat nooit. En inderdaad, laat het dan ook gewoon zitten. Als je al er ergens spijt van zult hebben op je sterfbed, het niet lopen van de Afsluitdijk zal daar niet bij horen.

Handige tips

Voor veel wandelingen is nadenken over de looprichting al niet gek om te voorkomen dat je veel tegenwind hebt. Deze wandeling is de overtreffende trap. De Afsluitdijk loopt namelijk van zuidwest naar noordoost en niet oost-west zoals de meeste mensen schijnen te denken. Met een overwegend zuidwestenwind loop je dus keurig vol in de wind als je van Zurich naar Den Oever loopt. O ja, het Zuiderzeepad is beschreven van Zurich naar Den Oever. Maar er is geen wandelpolitie die je halverwege de dijk opwacht als je andersom loopt. Windje mee is wel zo plezierig, toch?

Horeca is er aan het begin en aan het eind en bij het monument. Verder is er niets onderweg, alleen bij Breezanddijk kun je bij het tankstation ook wat te eten en te drinken krijgen. Zorg dus voor wat te eten en drinken in de rugzak.

Bij Kornwerderzand kun je, als je nog puf hebt, het Kazemattenmuseum (https://www.kazemattenmuseum.nl/) en het in 2018 geopende Afsluitdijk Wadden Center (https://afsluitdijkwaddencenter.nl/) bezoeken.

Geen zin om de Afsluitdijk te lopen maar wel kunnen zeggen dat je het Zuiderzeepad in zijn geheel hebt gedaan? Neem dan een oude editie van het wandelboekje; daarin loopt het Zuiderzeepad van Enkhuizen naar Stavoren (en met de boot over het IJsselmeer maak je de wandeling letterlijk rond).

Kritische noot

Gaandeweg het lopen zal je de grote hoeveelheid afval in de berm erg opvallen. Ook het aantal kadavers van dode vogels stemt minder vrolijk. Gek genoeg zie je er aan de Noord-Hollandse kant van de dijk veel meer dan aan de Friese kant.

Prijs

De aanlegkosten van de Afsluitdijk zijn allang betaald dus het pad is kosteloos te lopen. Het boekje van het Zuiderzeepad is hier ook niet echt nodig, maar voor de rest van de route rondom het IJsselmeer toch een aanrader.

Lengte bezoek

De 32 kilometer is in een uur of 6 te lopen. Veel bijzondere “take your picture here” plaatsen zijn er niet in deze toch lange tocht. Het monument is de moeite waard en bij Kornwerderzand kun je bij het Kazemattenmuseum en het Afsluitdijk Wadden center binnen wandelen.

Goed om verder te weten

Het pad wordt na de heropening verplaatst naar de Waddenzeekant. Het hoogste punt van de dijk ligt dan tussen de snelweg en het fiets-voetpad, waardoor de overlast van het autoverkeer zal afnemen. Bovendien heb je dan een hopelijk leuk uitzicht over de Waddenzee. Gedurende de wandeling wordt het zeker hoog of laagwater en dat is hier duidelijk te zien aan de droogvallende delen. Bij laagwater gaan de spuisluizen ook open waarbij het water van het IJsselmeer met grote kracht op de Waddenzee wordt geloosd.

Horeca / overnachtingsmogelijkheden

Overnachten kan in Zurich en Den Oever. Grappig genoeg is er op de Afsluitdijk, bij Breezanddijk, een camping. Je kunt er met een camper overnachten (maar die heb je vast niet in je rugzak zitten) of anders heel misschien bij iemand in de caravan. Het is beslist een bijzondere camping, zonder stromend water en riolering en sinds een paar jaar met een heuse moordzaak. Toch maar doorlopen dus?

Praktische info/openingstijden

Het pad over de Afsluitdijk is het hele jaar te lopen maar bij storm en regen spookt het hier logischerwijs nog extra. Let vooral op de wind; zelfs bij windkracht 2 of 3 waai je al behoorlijk uit, al is het bij die windkracht nog niet uit je jas.

Nog meer wandelingen

Voor een overzicht van andere wandelingen: Klik hier

Laatste update: 12 mei 2019